ทีมนักวิจัย ม.อ. ปัตตานี ผนึกกำลังเดินหน้างานวิจัย ตามแผนงานยุทธศาสตร์งานวิจัยและนวัตกรรม ด้านการขับเคลื่อนเศรษฐกิจสังคมจังหวัดชายแดนภาคใต้ หลังได้รับงบประมาณสนับสนุนการวิจัย วช. ปีงบประมาณ 2563

7 ตุลาคม 2563 สถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ สถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ จัดการประชุมเพื่อหารือและวางแผนการดำเนินโครงการวิจัย ภายใต้แผนงานวิจัย “การพัฒนาจังหวัดชายแดนภาคใต้โดยสร้างนวัตกรรมในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจและสังคมตามแนวทางสันติสุขเพื่อความมั่นคงอย่างยั่งยืน” ได้รับทุนสนับสนุนจากสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ปีงบประมาณ 2563 โดยมี ผศ.ดร.กุสุมา กูใหญ่ รองผู้อำนวยการสถาบันสันติศึกษา และ ผศ.ดร.ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์ศรี อาจารย์ประจำสถาบันสันติศึกษา เป็นผู้อำนวยการแผนงานและผู้ประสานงานแผน มีทีมวิจัยจาก 8 โครงการย่อย ซึ่งมาจากหลากหลายคณะ อาทิ คณะพยาบาลศาสตร์ วิทยาเขตปัตตานี คณะศึกษาศาสตร์ คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ เข้าร่วมประชุม ณ ห้องประชุมสถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ ตลอดจนร่วมประชุมผ่านโปรแกรม Zoom

เมื่อวันที่ 9 ตุลาคม 2563 สถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ สถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ จัดการประชุมเชิงปฏิบัติการเพื่อจัดทำข้อเสนอชุดโครงการวิจัยเพื่อเตรียมการจัดทำข้อเสนอของบประมาณวิจัย Fundamental Fund ด้านวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (ววน.) ประจำปีงบประมาณ 2565 โดยมี ผศ.ดร.กุสุมา กูใหญ่ รองผู้อำนวยการสถาบันสันติศึกษา ในฐานะผู้ประสานงานหลักในการจัดทำข้อเสนอการวิจัยเพื่อเสนอของบประมาณด้านวิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม (ววน.) ด้านมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ เป็นผู้บรรยายหลักร่วมกับ ผศ.ดร.ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์​ศรี​ อาจารย์ประจำสถาบันสันติศึกษา มีคณาจารย์และนักวิจัย ตลอดจนเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องจาก ม.อ. ทั้ง 5 วิทยาเขตเข้าร่วมประชุม ณ ห้องประชุมปริชญากร ชั้น 3 อาคารสำนักงานวิทยาเขตปัตตานี (ตึกเรือ) มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี​ และประชุมผ่านโปรแกรมซูม

บทคัดย่อ

งานวิจัยเชิงคุณภาพเรื่องพื้นที่ทางการเมืองแบบเป็นทางการของผู้หญิงมลายูมุสลิมชายแดนใต้: บทบาท โอกาส และข้อท้าทาย ซึ่งได้รับการสนับสนุนโดยสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.) คำถามวิจัยของงานชิ้นนี้ต้องการตอบคำถามว่าเพราะค่านิยมที่อยู่บนฐานคิดของอัตลักษณ์ความเป็นมลายูหรือความเป็นมุสลิมหรือไม่ที่ส่งผลต่อการเข้าสู่พื้นที่การเมืองแบบทางการไม่มากนักหรือว่าเป็นฐานคิดที่คล้ายคลึงกับประเทศไทยโดยรวมที่แม้ไม่ใช่มลายูมุสลิมแต่ก็มีข้อจำกัดทางการเมืองเช่นเดียวกัน โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาบทบาทและวิเคราะห์ถึงการขับเคลื่อนและข้อจำกัดในพื้นที่ทางการเมืองแบบทางการของผู้หญิงมลายูมุสลิมท่ามกลางสถานการณ์ความขัดแย้งชายแดนใต้ นับตั้งแต่ปี พ.ศ. 2547 ถึงพ.ศ. 2563

ผลการวิจัยพบว่า ความเป็นผู้หญิงภายใต้ ความเป็นมลายู ความเป็นมุสลิมและวัฒนธรรมในสังคมไทย ล้วนแล้วแต่เป็นชั้นของวัฒนธรรมที่ส่งผลต่อการมีบทบาทของผู้หญิงในพื้นที่การเมืองแบบทางการ ฐานคิดของอัตลักษณ์ความเป็นมลายูที่มีความใกล้ชิดกับความเป็นมุสลิมของผู้คนในพื้นที่จังหวัดชายแดนใต้มีอิทธิพลต่อการที่ผู้หญิงจะเข้าไปในทางการเมือง กล่าวคือ การตัดสินใจของทั้งตัวผู้หญิงที่เข้าไปในพื้นที่ทางการเมืองและสังคมที่จะเลือกผู้หญิงเข้าไปในพื้นที่ทางการเมืองแบบทางการมีการคำนึงถึงอัตลักษณ์ความเป็นมลายูรวมถึงมุสลิม แม้ว่าจะดูเหมือนความเป็นสังคมมลายูจะยอมรับบทบาทของผู้หญิงในสังคมหรือในพื้นที่สาธารณะแล้ว แต่ในตำแหน่งของผู้นำในเชิงการเมืองก็ยังคงมีการมองที่ยึดกับภาพของความเป็นผู้ชายอยู่ นอกเหนือจากนั้นการมองบทบาทของผู้หญิงมุสลิมก็มักจะถูกถ่ายทอดในมุมมองที่ส่งเสริมการดูแลครอบครัวเสียมากกว่า ซึ่งในที่นี้ยังรวมไปถึงการที่มองว่าถึงที่สุดแล้วหากไม่มีความจำเป็น ผู้หญิงก็อาจจะไม่เหมาะที่จะเข้าไปมีบทบาทในการเป็นผู้นำทางการเมือง ประกอบเข้าไปกับโครงสร้างการเมืองไทยที่มีลักษณะของการมีนักการเมืองที่มักจะเป็นชาย จึงไม่แปลกที่จะเห็นว่านักการเมืองหญิงที่มีโอกาสเข้าไปในพื้นที่การเมืองแบบทางการมักจะต้องมีทุนที่เกี่ยวข้องในทางใดทางหนึ่งโดยเฉพาะเป็นครอบครัวเดียวกับนักการเมืองเดิมอยู่แล้ว ดังนั้นแล้วการมีส่วนร่วมทางการเมืองของผู้หญิงมลายูมุสลิมจึงนับได้ว่าเป็นเรื่องที่ดูท้าทายทั้งจากชั้นวัฒนธรรมของศาสนา ค่านิยมในสังคมมลายู รวมถึงสังคมการเมืองของไทย ซึ่งจำเป็นต้องอาศัยเวลาในการถกเถียงเพื่อนำไปสู่กรอบคิดหรือคุณค่าแบบใหม่ ที่จะส่งผลต่อการมีส่วนร่วมมากขึ้นของผู้หญิงมลายูมุสลิมในพื้นที่การเมืองแบบทางการต่อไป

บุคลากรสถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายวัฒนธรรมภาคใต้เข้าร่วมโครงการสัมมนาบุคลากรประจำปี 2563 ภายใต้หัวข้อ “ขับเคลื่อน IPS – CSCD ไปข้างหน้า ภายใต้ New Normal” เพื่อให้เห็นแนวทางและวางแผนการดำเนินงานร่วมกันระหว่างสถาบันสันติศึกษาและสถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ ภายใต้โครงสร้างส่วนงานใหม่ ระหว่างวันที่ 27 – 28 กันยายน 2563 ณ See Sea Resort จังหวัดสตูล

ระหว่างวันที่ 11 – 13 กันยายน 2563 ที่ผ่านมา ผู้บริหารและบุคลากรสถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ สถาบันสันติศึกษา และอาจารย์​คณะวิทยาการสื่อสาร​ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ได้รับเชิญจากสำนักงานศึกษาธิการจังหวัดปัตตานี เป็นวิทยากรโครงการส่งเสริมกระบวนการเรียนรู้และปลูกฝังแนวทางการจัดการความขัดแย้งโดยแนวทางสันติวิธี ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2563 ให้กับนักศึกษาของวิทยาลัยเทคโนโลยีการเกษตรและประมงปัตตานี จำนวน 90 คน เพื่อส่งเสริมกระบวนการเรียนรู้และปลูกฝังแนวทางการจัดการความขัดแย้งโดยสันติวิธี ณ วิทยาลัยเทคโนโลยีการเกษตรและประมงปัตตานี จัดโดย สำนักงานศึกษาธิการจังหวัดปัตตานี ร่วมกับ วิทยาลัยเทคโนโลยีการเกษตรและประมงปัตตานี

วันที่ 27-28 สิงหาคม 2563 สถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ สถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ร่วมกับ Minority Rights Group International (MRG) และสมาคมคนพิการภาคใต้ จัดการประชุมเชิงปฏิบัติการ “การทบทวนสถานการณ์การขจัดการเลือกปฏิบัติต่อคนพิการที่มีความแตกต่างหลากหลาย"โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อรวบความคิดเห็นและข้อเสนอแนะจากผู้พิการ ภาคประชาสังคมและภาครัฐในการทำงานประเด็นคนพิการที่มีปัญหาทับซ้อนในด้านต่างๆ ได้แก่ ปัญหาการเข้าถึงการบริการสุขภาพ การแพทย์ ความช่วยเหลือด้านการเคลื่อนไหวและอุปกรณ์  ปัญหาการจ้างงาน แรงงาน  คนไร้สัญชาติ ผู้อพยพ ปัญหาการศึกษา รวมทั้งปัญหาผู้หญิงและเด็กที่อยู่ในภาวะพิการ เด็กที่มีความพิการไร้สัญชาติและเด็กกำพร้า 

         การประชุมปฏิบัติการทั้งสองวันเป็นไปด้วยความราบรื่นและได้รับความสนใจจากกลุ่มผู้พิการ ภาคประชาสังคมและกลุ่มเจ้าหน้าที่รัฐ ในการได้รับความรู้ความเข้าใจแนวคิดการเลือกปฏิบัติที่ซับซ้อนตามนิยามของสหประชาชาติ รวมถึงการแลกเปลี่ยนเชิงลึกร่วมกันในประเด็นปัญหาคนพิการในบริบทของจังหวัดชายแดนใต้ โดยข้อมูลที่ได้จะถูกนำมารวบรวมและสังเคราะห์ในเชิงวิชาการเพื่อเป็นประโยชน์ต่อการทำงานส่งเสริมสันติภาพ สิทธิมนุษยชน การอยู่ร่วมกันและเกื้อกูลกันในสังคมที่มีความหลากหลาย

สถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ สถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ จัดโครงการอบรมเชิงปฏิบัติการ “การออกแบบสื่อเบื้องต้นและการนำเสนอข้อมูลด้วยภาพ (Infographic)” สำหรับบุคลากรของสถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ และศูนย์เฝ้าระวังสถานการณ์ภาคใต้ ระหว่างวันที่ 26 – 27 สิงหาคม 2563 ณ ห้องประชุมสถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี วิทยากรโดย ดร.กำธร เกิดทิพย์ อาจารย์ประจำสาขาวิชานวัตกรรมการออกแบบและสร้างสรรค์สื่อ คณะวิทยาการสื่อสาร

สถานวิจัยความขัดแย้งฯ เล็งเห็นถึงความสำคัญของการสื่อสารองค์กรที่ถือเป็นพันธกิจหนึ่งที่สำคัญเพื่อสร้างการรับรู้ของสาธารณะเกี่ยวกับเป้าหมาย วัตถุประสงค์ และผลผลิตขององค์กร รวมถึงการสร้างการมีส่วนร่วมและแรงสนับสนุนของผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในการผลักดันให้องค์กรสามารถดำเนินงานบรรลุถึงเป้าหมายขององค์กร ดังนั้น ทักษะการสื่อสารและความสามารถในการสร้างสรรค์เนื้อหาของสารจึงเป็นทักษะที่จำเป็นสำหรับบุคลากรขององค์กรสมัยใหม่ในปัจจุบัน

ผลการสำรวจความคิดเห็นประชาชนต่อกระบวนการสันติภาพจังหวัดชายแดนภาคใต้

PEACE SURVEY ครั้งที่ 4

สิงหาคม - กันยายน 2561

โดย

เครือข่ายวิชาการ PEACE SURVEY

ดาวน์โหลดเอกสารได้ที่ : https://drive.google.com/file/d/1RfVEdDGTRhWSLlSp_HjVKRi2_pCy0SAa/view?usp=sharing

19 สิงหาคม 2563 เวลา 13.00 - 17.00 น.

ณ ห้องประชุมสถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้

ช่วงที่ 1 : การพัฒนาเศรษฐกิจ สังคมจังหวัดชายแดนภาคใต้

1. โครงการวิจัย เรื่อง การวิเคราะห์ความเป็นไปได้ทางเศรษฐกิจในการพัฒนาอำเภอเบตง จังหวัดยะลา ให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ โดย ดร.ชาคร ประพรหม

2. โครงการวิจัย เรื่อง โครงการเพื่อพัฒนาและเสริมสร้างศักยภาพการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมในพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนใต้ (ปัตตานี ยะลาและ นราธิวาส) ในการรองรับการเปิดเสรีประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (AEC) โดย อ.วาสนา คงขันธ์ และคณะ

3. โครงการวิจัย เรื่อง การพัฒนารูปแบบการยกระดับผลการจัดการเรียนรู้ในโรงเรียนขยายโอกาส : กรณีศึกษานวัตกรรมการศึกษาชั้นเรียน (Lesson Study) และวิธีการแบบเปิด (Open Approach) โดย ดร.รัชดา เชาวน์เสฏฐกุล

ช่วงที่ 2 : กระบวนการสันติภาพ/สันติสุขสุขจังหวัดชายแดนภาคใต้

1. โครงการวิจัย เรื่อง ชุมชนเยียวยาจิตใจผู้เสียหาย/ผู้ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์ความไม่สงบด้วยกระบวนการประยุกต์ศาสตร์สมอง โดย ผศ.ดร.ปรียา แก้วพิมล และคณะ

2. โครงการวิจัย เรื่อง บทบาทภาคประชาสังคมกับการสร้างสันติภาพในบริบทอาเซียน กรณีศึกษาประเทศฟิลิปปินส์ อินโดนีเซีย และไทย โดย ดร.ฆายนีย์ ช.บุญพันธ์

3. โครงการวิจัย เรื่อง การวิจัยและพัฒนา เยียวยา สมานฉันท์ และสร้างสรรค์ชุมชนสุขภาวะชายแดนใต้ โดย ดร.มายือนิง อิสอ

ดำเนินรายการ : ผศ.ดร.กุสุมา กูใหญ่ รองผู้อำนวยการสถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

ติดตามบันทึกได้ที่ Facebook Live : https://www.facebook.com/watch/?v=639162336979997&extid=hJZvr3MtANKWWVPg

สถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ สถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ขอเชิญร่วมงาน

12 ปี CSCD กับทิศทางความรู้เรื่องชายแดนใต้

วันที่ 18-19 สิงหาคม 2563 เวลา 13.00 - 17.00 น. ณ อาคารสถานวิจัยความขัดแย้งฯ ม.อ.ปัตตานี

กำหนดการ

วันที่ 18 สิงหาคม 2563 เวลา 13.00 - 17.00 น.

1. บรรยายพิเศษ : “สถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ : จากจุดเริ่มต้นสู่ความเข้มแข็งในอนาคต” โดย รศ.ดร.บุษบง ชัยเจริญวัฒนะ ผู้อำนวยการสถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

2. เปิดตัวหนังสือ ผู้เขียน:  ผศ.ดร.ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์ศรี สถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ ​

   • ระเบียบวิธีวิจัย : วาทกรรมว่าด้วยวิธีวิทยาในการวิจัยทางรัฐศาสตร์ นโยบายศาสตร์ และสันติศึกษา

   • การเมืองการปกครองและการจัดการความขัดแย้งในจังหวัดชายแดนภาคใต้ (ปาตานี)​​​​​​​​

3. เสวนาสะท้อนคิดจากหนังสือ 

   • ศ.ดร.ฉันทนา บรรพศิริโชติ หวันแก้ว คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

   • ผศ.ดร.สุกรี หลังปูเต๊ะ มหาวิทยาลัยฟาฏอนี

   • รอมฎอน ปันจอร์ ศูนย์เฝ้าระวังสถานการณ์ภาคใต้ (Deep South Watch)

4. เสวนา : พื้นที่กลางและสนามของความรู้ในความขัดแย้งชายแดนใต้

   • พลเอกเอกชัย ศรีวิลาศ ผู้อำนวยการสำนักสันติวิธีและธรรมาภิบาล สถาบันพระปกเกล้า

   • นัจมุดดีน อูมา โครงการพื้นที่กลางสร้างสันติภาพจากคนใน (IPP)

   • ลม้าย มานะการ คณะทำงานวาระผู้หญิงชายแดนใต้

   • แวอิสมาแอล์ แนแซ ผู้อำนวยการวิทยาลัยประชาชน

   • สมเกียรติ จันทรสีมา ผู้อำนวยการสำนักเครือข่ายสื่อสาธารณะ สถานีโทรทัศน์ไทยพีบีเอส

   • ผศ.ดร.ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์ศรี สถานวิจัยความขัดแย้งฯ สถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

     ---

     

วันที่ 19 สิงหาคม 2563 เวลา 13.00 - 16.30 น.

วงเวียนวิจัย ครั้งที่ 6 : นำเสนอผลการวิจัยและนวัตกรรมเพื่อขับเคลื่อนการพัฒนาเศรษฐกิจ สังคม และกระบวนการสันติสุขจังหวัดชายแดนภาคใต้ ปี 2562

1. การวิเคราะห์ความเป็นไปได้ทางเศรษฐกิจในการพัฒนาอำเภอเบตง จังหวัดยะลา ให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ โดย ดร.ชาคร ประพรหม

2. การพัฒนาและเสริมสร้างศักยภาพการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมในพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนใต้ (ปัตตานี ยะลา นราธิวาส) ในการรับรองการเปิดเสรีประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (AEC) โดย ดร.วาสนา คงขันธ์และคณะ

3. การพัฒนาการคิดเชิงสมานฉันท์ของผู้เรียนในพื้นที่จังหวัดชายแดนใต้ โดย ดร.ธีระยุทธ รัชชะและคณะ

4. การพัฒนารูปแบบการยกระดับผลการจัดการเรียนรู้ในโรงเรียนขยายโอกาส : กรณีศึกษานวัตกรรมการศึกษาชั้นเรียน (Lesson Study) และวิธีการแบบเปิด (Open Approach) โดย ดร.รัชดา เชาวน์เสฏฐกุล

5. ชุมชนเยียวยาจิตใจผู้เสียหาย/ผู้ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์ความไม่สงบด้วยกระบวนการประยุกต์ศาสตร์สมอง โดย ผศ.ดร.ปรียา แก้วพิมลและคณะ

6. บทบาทภาคประชาสังคมกับการสร้างสันติภาพในบริบทอาเซียน กรณีศึกษาประเทศฟิลิปปินส์ อินโดนิเซียและไทย โดย ดร.ฆายนีย์ ช. บุญพันธ์ (Online)

7. การวิจัยและพัฒนา เยียวยาสมานฉันท์ และสร้างสรรค์ชุมชนสุขภาวะชายแดนใต้ โดย ดร.มายือนิง อิสอ

ดำเนินรายการโดย ผศ.ดร.กุสุมา กูใหญ่ รองผู้อำนวยการสถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์