กระบวนการสันติภาพชายแดนใต้/ปาตานี

เมื่อวันที่ 26 กันยายน 2567 ที่ผ่านมา ณ ห้องประชุมสถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ สถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.กุสุมา กูใหญ่ ผู้อำนวยการสถาบันสันติศึกษา และ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์ศรี อาจารย์ประจำสถาบันสันติศึกษา และผู้อำนวยการศูนย์เฝ้าระวังสถานการณ์ภาคใต้

ให้การต้อนรับ นางเทย์เออะ มาร์ทีเนอะ อ็อตมันน์ รองหัวหน้าสถานทูต สถานเอกอัครราชทูตนอร์เวย์ประจำประเทศไทย และเอกอัครราชทูตที่ปรึกษา นางซิลเยอะ ฟิเนส วันเนอะบู เลขานุการเอก ฝ่ายการเมืองและเศรษฐกิจ นางสาวภรณี จันทร์เสวก ที่ปรึกษาอาวุโส ในโอกาสเดินทางลงพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ เพื่อเรียนรู้ให้มีความเข้าใจเกี่ยวกับจังหวัดชายแดนภาคใต้มากยิ่งขึ้น

โดย ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์ศรี ได้บรรยายเรื่องการสร้างสันติภาพในพื้นที่ชายแดนใต้/ปาตานี ตลอดจนความก้าวหน้าของกระบวนการสันติภาพฯ และร่วมพูดคุยแลกเปลี่ยนในประเด็นดังกล่าว

เมื่อวันที่ 31 กรกฎาคม 2567 ที่ผ่านมา ณ ห้องประชุมสันติธรรม สถาบันสันติศึกษา ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.กุสุมา กูใหญ่ ผู้อำนวยการสถาบันสันติศึกษา และ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์ศรี อาจารย์ประจำสถาบันสันติศึกษา ให้การต้อนรับคุณซาบีร์ มูกัล หัวหน้าที่ปรึกษาฝ่ายความมั่นคงและความปลอดภัยแห่งสหประชาชาติประจำประเทศไทย (UNDSS) และ คุณวรกิต กี่ตระกูล เจ้าหน้าที่ประสานงานด้านความมั่นคงปลอดภัย และแลกเปลี่ยนการวิเคราะห์สถานการณ์ทางด้านความปลอดภัยในพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ เพื่อเป็นแนวทางในการปฏิบัติงานและประสานงานร่วมกันในอนาคต

สถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ สถาบันสันติศึกษา และศูนย์เฝ้าระวังสถานการณ์ภาคใต้ ร่วมต้อนรับเอกอัครราชทูตประจำกระทรวงการต่างประเทศและคณะ และแลกเปลี่ยนประเด็นสถานการณ์จังหวัดชายแดนภาคใต้

เมื่อวันที่ 2 เมษายน 2567 นายโสรัจ สุขถาวร เอกอัครราชทูตประจำกระทรวงการต่างประเทศ นายธนวัต ศิริกุล รองอธิบดีกรมสารนิเทศ กระทรวงการต่างประเทศ พร้อมคณะได้เดินทางเยือนมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี ณ ห้องประชุมสำนักงานวิทยาเขตปัตตานี

ในโอกาสนี้ ผศ.ดร.กุสุมา กูใหญ่ ผู้อำนวยการสถาบันสันติศึกษา ผศ.ดร.สมัชชา นิลปัทม์ รองผู้อำนวยการศูนย์เฝ้าระวังสถานการณ์ภาคใต้ (Deep South Watch) และอาจารย์ฟารีดา ปันจอร์ อาจารย์ประจำสถาบันสันติศึกษา ได้นำเสนอข้อมูลสถิติเหตุการณ์ความรุนแรงและผลการดำเนินงานที่ผ่านมา รวมทั้งได้แลกเปลี่ยนประเด็นสถานการณ์จังหวัดชายแดนภาคใต้ในปัจจุบัน ตลอดจนความร่วมมือด้านวิชาการระหว่างกระทรวงการต่างประเทศ สถาบันสันติศึกษา และศูนย์เฝ้าระวังสถานการณ์ภาคใต้

เมื่อวันที่ 20 มีนาคม 2567 ฯพณฯ ดร. แอนเจลา แมคโดนัลด์ เอกอัครราชทูตออสเตรเลียประจำประเทศไทย เดินทางเยือนมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี เพื่อพบปะผู้บริหารมหาวิทยาลัย โดยมี ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อัตชัย เอื้ออนันตสันต์ รองอธิการบดีวิทยาเขตปัตตานี ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.มนทิรา ลีลาเกรียงศักดิ์ รองอธิการบดีฝ่ายวิชาการ วิทยาเขตปัตตานี และ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.วรภาคย์ ไมตรีพันธ์ ผู้ช่วยอธิการบดีฝ่ายวิจัยและพันธกิจสังคม วิทยาเขตปัตตานี ให้การต้อนรับ

ในการนี้ ฯพณฯ เอกอัครราชทูต ได้รับฟังการบรรยายเกี่ยวกับสถานการณ์และแนวทางการสร้างสันติภาพในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ โดยมี ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.กุสุมา กูใหญ่ ผู้อำนวยการสถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ และ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์ศรี นักวิชาการจากสถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ให้การบรรยาย ณ ห้องประชุมเจริญประดิษฐ์ สำนักงานวิทยาเขตปัตตานี

 On March 20, 2567, Her Excellency Dr.Angela Macdonald, Australian Ambassador to the Kingdom of Thailand, visited Prince of Songkla University, Pattani Campus. Asst.Prof.Dr.Attachai Ueranantasun, Vice President for Pattani campus, Asst.Prof.Dr.Montira Leelakriangsak Vice President for Academic Affairs and Asst.Prof.Dr.Warapark Maitreephun Assistnt President for Research and Social Mission, Pattani Campus welcomed the delegation to the campus, in honor of this extraordinary occasion.

As part of the visit, Her Excellency also attended a discussion session on peace-building processes along the Southern Border Provinces of Thailand. This discourse featured Asst.Prof.Dr.Kusuma Kooyai, Director, Institute for Peace Studies, Prince of Songkla University, and Asst.Prof.Dr.Srisompob Jitpiromsri, a lecturer from the Center for Conflict Studies and Cultural Diversity (CSCD), Institute for Peace Studies, delivered lectures on the aforementioned topic. The event was hosted at the Charoen Pradit Meeting Room, Pattani Campus Office, Prince of Songkla University, Pattani Campus.

ขอบคุณภาพจาก PSU Pattani Campus - มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี

ประมวลภาพเวทีเปิด “ประชาชนออกแบบสันติภาพ”: การรับฟังความคิดเห็นและข้อเสนอแนะของประชาชนต่อการสร้างสันติภาพในจังหวัดชายแดนภาคใต้/ปาตานี

วันอาทิตย์ที่ 10 มีนาคม 2567 ณ ห้องประชุมซาลัค ชั้น 4 คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฎยะลา

จัดโดย คณะกรรมาธิการวิสามัญเพื่อพิจารณาศึกษาและเสนอแนวทางการส่งเสริมกระบวนการสร้างสันติภาพเพื่อแก้ไขปัญหาความขัดแย้งในพื้นที่สามจังหวัดชายแดนภาคใต้ สภาผู้แทนราษฎร ร่วมกับสถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ และสมาคมร่วมสร้างชุมชนศรัทธา

13.30-13.35 น. กล่าวต้อนรับ โดย อธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา

13.35-13.45 น. กล่าวแนะนำ โดย ผู้อำนวยการสถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

13.45-14.00 น. กล่าวเปิด “กมธ.สันติภาพฯ และความจำเป็นในการฟังเสียงของประชาชน” โดย นายจาตุรนต์ ฉายแสง ประธานคณะกรรมาธิการฯ

14.00-14.20 น. การเจรจาสันติภาพและการมีส่วนร่วม: ข้อสังเกตเบื้องต้นและคำถามของอนุกรรมธิการสันติภาพโดย

• นายสุธรรม แสงประทุม ประธานคณะอนุกรรมาธิการพิจารณาศึกษาเพื่อเพิ่มประสิทธิผลในการเจรจาสันติภาพและข้อเสนอทางออกทางการเมืองในจังหวัดชายแดนภาคใต้

• แพทย์หญิงเพชรดาว โต๊ะมีนา ประธานคณะอนุกรรมาธิการพิจารณาศึกษาและส่งเสริมการมีส่วนร่วมของประชาชนในการสร้างสันติภาพจังหวัดชายแดนภาคใต้

14.20-15.00 น. เปิดเวทีรับฟัง (รอบที่ 1)

15.00-15.15 น. พักเบรก

15.15-16.00 น. เปิดเวทีรับฟัง (รอบที่ 2)

16.00-16.15 น. กล่าวสรุป “ประเด็นชวนคิด” โดย นายจาตุรนต์ ฉายแสง ประธานคณะกรรมาธิการฯ

16.15-16.30 น. กล่าวปิด “สภาผู้แทนราษฎรกับการสร้างสันติภาพ”โดย นายวันมูหะมัดนอร์ มะทา ประธานสภาผู้แทนราษฎร

16.30 น. ปิดเวที

ขอเชิญเข้าร่วมเวทีเปิด “ประชาชนออกแบบสันติภาพ”: การรับฟังความคิดเห็นและข้อเสนอแนะของประชาชนต่อการสร้างสันติภาพในจังหวัดชายแดนภาคใต้/ปาตานี

เวลา 13.30-16.30 น. วันอาทิตย์ที่ 10 มีนาคม 2567 ณ ห้องประชุมซาลัค ชั้น 4 คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฎยะลา

จัดโดย คณะกรรมาธิการวิสามัญเพื่อพิจารณาศึกษาและเสนอแนวทางการส่งเสริมกระบวนการสร้างสันติภาพเพื่อแก้ไขปัญหาความขัดแย้งในพื้นที่สามจังหวัดชายแดนภาคใต้ สภาผู้แทนราษฎร ร่วมกับสถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ และสมาคมร่วมสร้างชุมชนศรัทธา

13.30-13.35 น. กล่าวต้อนรับ โดย อธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา

13.35-13.45 น. กล่าวแนะนำ โดย ผู้อำนวยการสถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

13.45-14.00 น. กล่าวเปิด “กมธ.สันติภาพฯ และความจำเป็นในการฟังเสียงของประชาชน” โดย นายจาตุรนต์ ฉายแสง ประธานคณะกรรมาธิการฯ

14.00-14.20 น. การเจรจาสันติภาพและการมีส่วนร่วม: ข้อสังเกตเบื้องต้นและคำถามของอนุกรรมธิการสันติภาพโดย

• นายสุธรรม แสงประทุม ประธานคณะอนุกรรมาธิการพิจารณาศึกษาเพื่อเพิ่มประสิทธิผลในการเจรจาสันติภาพและข้อเสนอทางออกทางการเมืองในจังหวัดชายแดนภาคใต้

• แพทย์หญิงเพชรดาว โต๊ะมีนา ประธานคณะอนุกรรมาธิการพิจารณาศึกษาและส่งเสริมการมีส่วนร่วมของประชาชนในการสร้างสันติภาพจังหวัดชายแดนภาคใต้

14.20-15.00 น. เปิดเวทีรับฟัง (รอบที่ 1)

15.00-15.15 น. พักเบรก

15.15-16.00 น. เปิดเวทีรับฟัง (รอบที่ 2)

16.00-16.15 น. กล่าวสรุป “ประเด็นชวนคิด” โดย นายจาตุรนต์ ฉายแสง ประธานคณะกรรมาธิการฯ

16.15-16.30 น. กล่าวปิด “สภาผู้แทนราษฎรกับการสร้างสันติภาพ”โดย นายวันมูหะมัดนอร์ มะทา ประธานสภาผู้แทนราษฎร

16.30 น. ปิดเวที

บทความวิจัยพิเศษ

สองทศวรรษแห่งความขัดแย้งและกระบวนการสันติภาพชายแดนใต้/ปาตานี; มุมมองเหตุการณ์ ประเด็นความยุติธรรมและสิทธิมนุษยชน

โดย ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์ศรี และ อัญชนา หีมมิหน๊ะ

สถานการณ์ความขัดแย้งและความรุนแรงในจังหวัดชายแดนภาคใต้ มีประวัติศาสตร์อันยาวนาน แต่ถ้านับเหตุการณ์ในยุคสมัยปัจจุบันเหตุการณ์บังเกิดขึ้นตั้งแต่ 4 มกราคม 2547 จนถึงสิ้นเดือนธันวาคม  2566 ที่ผ่านมา นับเป็นเวลา 20 ปีเต็มแล้ว ในระหว่างห้วงเวลาที่ผ่านมาเหตุการณ์แปรผันไปหลายอย่างโดยที่เหตุการณ์ความขัดแย้งยังไม่ยุติลงเลย ณ บัดนี้ นับได้ว่าเป็นเหตุการณ์ความขัดแย้งในจังหวัดชายแดนภาคใต้เป็นเหตุการณ์ที่กินเวลายาวนานที่สุดในประเทศไทยแม้จะเปรียบเทียบได้กับสงครามประชาชนระหว่างพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย (พคท.) กับรัฐบาลไทยซึ่งในเหตุการณ์ดังกล่าวก็ใช้เวลาถึง 18 ปี ในระหว่าง 2508-2526 กว่าจะสิ้นสุดลง แต่เหตุการณ์ภาคใต้ใช้เวลานานกว่าและยังถือว่าไม่ยุติลงแม้จะมีความริเริ่มกระบวนการสันติภาพแล้ว

บทความนี้เป็นการสรุปและวิเคราะห์ปัญหาที่สำคัญในเรื่องเหตุการณ์ในพื้นที่ในรอบ 20 ปีซึ่งเนื้อหาจะรวมถึงกระบวนการสันติภาพและประเด็นในเรื่องความยุติธรรมและสิทธิมนุษยชน

เมื่อวนที่ 4 มกราคม 2567 ที่ผ่านมา ณ ห้องประชุมปัตตานีภิรมย์ สำนักงานวิทยาเขตปัตตานี นายฉัตรชัย บางชวด หัวหน้าคณะพูดคุยสันติสุขจังหวัดชายแดนใต้ และคณะฯ พร้อมด้วยฝ่ายเลขานุการคณะพูดคุยสันติสุขฯ ได้เดินทางมาเยี่ยมเยียนมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี และปรึกษาหารือเกี่ยวกับสถานการณ์ในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้/ปาตานี พร้อมรับฟังผลการวิจัยการสำรวจความคิดเห็นของประชาชนต่อกระบวนการสันติภาพจังหวัดชายแดนภาคใต้ ครั้งที่ 7 โดยมี ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์ศรี จากสถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ สถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ และคณะทำงานเครือข่ายวิชาการ Peace Survey เป็นผู้บรรยายสรุป และพูดคุยแลกเปลี่ยน

โดยมี ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อรุณีวรรณ บัวเนี่ยว รองอธิการบดีฝ่ายวิจัยและพันธกิจสังคม วิทยาเขตปัตตานี และ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.กุสุมา กูใหญ่ รองผู้อำนวยการสถาบันสันติศึกษา ร่วมให้การต้อนรับและร่วมพูดคุยปรึกษาหารือในครั้งนี้ด้วย

ทั้งนี้ ในช่วงบ่ายของวันเดียวกัน คณะพูดคุยเพื่อสันติสุขจังหวัดชายแดนภาคใต้ ได้ร่วมหารือแลกเปลี่ยนความเห็นกับคณะทำงานพื้นที่กลางสร้างสันติภาพจากคนในพื้นที่ (Insider Peacebuilding Platform -IPP) ณ ห้องศรีวังสา คณะรัฐศาสตร์มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี โดยที่ประชุมได้หารือแลกเปลี่ยนความคิดเห็นในด้านของการแก้ไขปัญหาและพัฒนาพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ เพื่อสร้างพื้นที่ปลอดภัยโดยเร็ว

“Norbert Ropers ผู้จุดประกายแนวทางและร่วมสร้างพื้นที่กลางสันติภาพชายแดนใต้/ปาตานี”

สถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ สถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ และศูนย์เฝ้าระวังสถานการณ์ภาคใต้ (Deep South Watch) ขอเชิญรับฟังปาฐกถาพิเศษ หัวข้อ

“หนึ่งทศวรรษของกระบวนการสันติภาพชายแดนใต้/ปาตานี”
(A Decade of the Patani Peace Process 2013-2023)
โดย Dr. Norbert H. Ropers ผู้อำนวยการ Peace Resource Collaborative (PRC)
และผู้เชี่ยวชาญอาวุโส สถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

วันพฤหัสบดีที่ 7 ธันวาคม 2566 เวลา 16.30-17.30 น.
ณ สถานวิจัยความขัดแย้งและควาหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ ม.อ. ปัตตานี
และทาง Facebook LIVE : CSCD-PSU Pattan

กำหนดการงานเลี้ยงส่งอาจารย์​ Norbert Ropers 7 ธันวาคม 2566

ณ  สถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ ม.อ.ปัตตานี

15.30 – 15.40 น.            ผู้อำนวยการสถาบันสันติศึกษา กล่าวต้อนรับ

15.40 – 16.30 น.            สนทนาสะท้อนคิด “Norbert Ropers กับเพื่อนร่วมทางบนเส้นทางสันติภาพชายแดนใต้”

• ผศ.ดร.ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์ศรี
• รส.ดร.บุษบง ชัยเจริญวัฒนะ
• คุณฐิตินบ โกมลนิมิ
• ผศ.ดร.สมัชชา นิลปัทม์

16.30 – 17.00 น.            ปาฐกถาพิเศษ เรื่อง “หนึ่งทศวรรษของกระบวนการสันติภาพจังหวัดชายแดนภาคใต้” โดย Dr.Norbert Ropers                                

17.00 – 17.30 น.           กล่าวขอบคุณและแสดงความรู้สึกแก่อาจารย์ Norbert

17.30 น.                            รับประทานอาหารเย็นร่วมกัน

“Norbert Ropers ผู้จุดประกายแนวทางและร่วมสร้างพื้นที่กลางสันติภาพชายแดนใต้/ปาตานี”

สถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ สถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ และศูนย์เฝ้าระวังสถานการณ์ภาคใต้ (Deep South Watch) ขอเชิญรับฟังปาฐกถาพิเศษ หัวข้อ

“หนึ่งทศวรรษของกระบวนการสันติภาพชายแดนใต้/ปาตานี”
(A Decade of the Patani Peace Process 2013-2023)
โดย Dr. Norbert H. Ropers ผู้อำนวยการ Peace Resource Collaborative (PRC)
และผู้เชี่ยวชาญอาวุโส สถาบันสันติศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

วันพฤหัสบดีที่ 7 ธันวาคม 2566 เวลา 16.30-17.30 น.
ณ สถานวิจัยความขัดแย้งและควาหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ ม.อ. ปัตตานี
และทาง Facebook LIVE : CSCD-PSU Pattan

กำหนดการงานเลี้ยงส่งอาจารย์​ Norbert Ropers 7 ธันวาคม 2566

ณ  สถานวิจัยความขัดแย้งและความหลากหลายทางวัฒนธรรมภาคใต้ ม.อ.ปัตตานี

15.30 – 15.40 น.            ผู้อำนวยการสถาบันสันติศึกษา กล่าวต้อนรับ

15.40 – 16.30 น.            สนทนาสะท้อนคิด “Norbert Ropers กับเพื่อนร่วมทางบนเส้นทางสันติภาพชายแดนใต้”

• ผศ.ดร.ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์ศรี
• คุณมูฮัมหมัดอายุบ ปาทาน
• คุณฐิตินบ โกมลนิมิ
• ผศ.ดร.สมัชชา นิลปัทม์

16.30 – 17.00 น.            ปาฐกถาพิเศษ เรื่อง “หนึ่งทศวรรษของกระบวนการสันติภาพจังหวัดชายแดนภาคใต้”

                                                       โดย Dr.Norbert Ropers                                

17.00 – 17.30 น.           กล่าวขอบคุณและแสดงความรู้สึกแก่อาจารย์ Norbert

17.30 น.                            รับประทานอาหารเย็นร่วมกัน